Gezondheid
Fokkers moeten altijd fokken volgens zowel het VFR, als de regels van de Raad van Beheer, én de Nederlandse wetgeving. Dit betekent dat er uitsluitend gefokt mag worden met gezonde en geschikte ouderdieren.

YTVC
Voor wie gelden deze regels:
Alle stamboomfokkers aangesloten bij de Rasvereniging
Nederlandse Wet
1) Wat zegt de wet?
In Nederland is het verboden om te fokken op een manier die schadelijk is voor de gezondheid of het welzijn van ouderdieren of hun nakomelingen. Fokkers moeten daarom alles doen wat redelijkerwijs mogelijk is om erfelijke aandoeningen, gezondheidsproblemen en schadelijke uiterlijke kenmerken te voorkomen.
Basisregels voor het verantwoord fokken van honden:
- Teef niet drachtig vóór de leeftijd van 16 maanden.
- Minimaal 12 maanden tussen twee opeenvolgende nesten.
- Maximaal 5 nesten gedurende het leven van de teef.
- Gezondheid en welzijn van ouderdieren en pups staan altijd voorop.
- Niet fokken met epilepsie of andere chronische/erfelijke aandoeningen die het welzijn aantasten.
🔗 Fokken met uw hond of kat (NVWA)
🔗 Besluit houders van dieren (Overheid)

Kortsnuitige honden
Voor kortsnuitige (brachycefale) honden gelden aanvullende wettelijke regels. Er wordt onder andere gekeken naar de ademhaling, neusopeningen, oogproblemen en de verhouding tussen schedel en snuit (CFR). Honden die niet aan deze voorwaarden voldoen, mogen niet voor de fok worden ingezet.
🔗 Beleidsregel brachycefale honden (Overheid)
Raad van Beheer
2) Wat controleert de Raad van Beheer?
De Raad van Beheer geeft alleen een stamboom als aan de landelijke regels is voldaan. ( Foknormen )
Vanaf 1‑1‑2026 komen er geen stambomen bij o.a.:
- Patella luxatie graad 2 of hoger.
- HD‑D/HD‑E, ED II/ED III.
- Ernstige ECVO‑oogaandoeningen.
- Cochleaire doofheid.
Vanaf 1‑7‑2026 Foknormen per ras.
Vanaf 1‑10‑2026 Niet getest = Geenstamboom.
🔗 Foknormen (RvB)
Voor brachycefale (kortsnuitige) rassen (waaronder Yorkshire Terriër) vraagt de RvB verplicht een dierenartsverklaring óf PetScan vóór stamboomafgifte. Daarin staat dat het dier aan de Beleidsregel Brachycephale Honden voldoet.
🔗 Beleidsregel brachycefale honden (RvB)

Patella Luxatie (PL)-onderzoek maakt onderdeel uit van de foknormen. Vanaf 1 augustus 2016 is het mogelijk om het Patella luxatie screeningsonderzoek via de Raad van Beheer te laten doen.
🔗 Patella Luxatie (RvB)
Meerdere dierenartsen zijn bevoegd het geprotocolleerde Patella Luxatie (PL)-onderzoek van de Raad van Beheer te doen hiervoor een lijst.
🔗 Dierenartsen lijst (RvB)
YTVC
3) Wat zegt ons VFR (YTVC)?
In het VFR staan fokregels, welzijnsregels, exterieurregels, gezondheids- en screeningsregels. Onze vereniging (YTVC) legt per ras verplichte gezondheidsonderzoeken vast. Hieronder zie je per ras wat getest moet worden.
(Deze regels komen uit de officiële VFR documenten.)
Daarnaast moeten beide ouderdieren vóór de eerste dekking:
-minimaal twee keer een CAC‑show hebben gelopen,en daarbij minimaal de kwalificatie “Zeer Goed” hebben behaald, óf zij moeten een exterieurkeuring voor fokgeschiktheid met positief resultaat hebben doorlopen.

Verenigingsfokreglement (VFR)
- DNA‑test PLL
- DNA‑test PRA
- DNA‑test Von Willebrand type 1
- DNA‑test Xanthinuria
- DNA‑test Juvenile Dilated Cardiomyopathy
- Patella‑luxatie
Fokkerij & Gezondheid
Versie Oktober 2026
Wat de nieuwe regels betekenen voor fokkers en de toekomst van onze rassen Yorshire terriër, Biewer terriër, Amerikaanse haarloze terriër, Toy fox terriër en Engelse toy terriër
Foknormen en herziening VFR
De kynologie is een dynamische wereld en op dit moment helemaal! De invoering van de foknormen is een feit, hiermee worden voorwaarden gesteld aan de stamboomafgifte. Hiermee wordt invulling gegeven aan de inspanningsverplichting van de fokker die in art. 2.6 van de Wet is vastgelegd. Daarnaast wachten we met spanning op het rapport van BuRo, een onafhankelijk adviesorgaan van de NVWA dat 9 (schadelijke) raskenmerken heeft onderzocht. De bevindingen uit dit rapport zullen als uitgangspunten dienen voor een nieuwe beleidsregel die nadere regels zal stellen aan die raskenmerken.
Invoering foknormen
De AV van de Raad van Beheer (hierna: RvB) stemde op 11 juni j.l. in met de invoering van de eerste foknormen voor alle rassen. Deze foknormen zien in deze fase alleen toe op de 5 door de RvB geprotocolleerde screeningsonderzoeken HD, ED, ECVO-oogonderzoek, Patella Luxatie en de Baer-gehoortest. Het was aan de rasverenigingen om aan te geven welke onderzoeken relevant zijn voor welke rassen. Het bestuur van de RvB heeft de foknormen uiteindelijk vastgesteld.
Foknormen voor onze rassen
Het patella luxatie onderzoek is verplicht gesteld als voorwaarde voor afgifte van stambomen aan onze pups. Dit betekent dat beide ouderdieren ten tijde van de dekking over een geldige geprotocolleerd screeningsonderzoek voor patella luxatie moeten beschikken.
Belangrijke data
Per 1 juli 2026 heeft de RvB de foknormen op haar website gepubliceerd. Deze zijn daar per ras terug te vinden op de verschillende raspagina’s. Per 1 oktober 2026 moet iedere combinatie waaruit pups worden geboren voldoen aan deze foknormen.
Niet voldoen = geen stamboom!
Wanneer de onderzoeken niet hebben plaatsgevonden, niet tot een goede uitslag hebben geleid, dan worden geen stambomen verstrekt.
Foknormen en inzet buitenlandse reu
Uitgangspunt is dat beide ouderdieren zijn onderzocht op de voor het ras relevante aandoeningen. Anders voldoe je als fokker immers niet aan de inspanningsverplichting vanuit de Wet dieren. Wanneer een buitenlandse reu wordt ingezet voor de fokkerij worden buitenlandse uitslagen geaccepteerd wanneer ze voldoen aan een aantal voorwaarden. De identiteit van de hond moet eenduidig vaststaan, de onderzoeksuitslagen moeten herleidbaar zijn naar de betreffende hond, de gegevens moeten afkomstig zijn van een betrouwbare en controleerbare bron, de uitgevoerde onderzoeken moeten relevant zijn voor het ras en de resultaten moeten controleerbaar zijn voor de Raad van Beheer.
De beoordeling hiervan is maatwerk, daarom moet tenminste twee maanden voorafgaand aan de voorgenomen dekking een beoordelingsverzoek worden gedaan bij de Raad van Beheer. Meer dan ooit tevoren is het van belang om op tijd een plan A, B en C te hebben, zeker wanneer je buitenlandse honden wilt gebruiken.
Foknormen en gebruik opgeslagen sperma
De inzet van ingevroren sperma blijft ook mogelijk. Net als bij een natuurlijke dekking moet kunnen worden onderbouwd dat de gekozen combinatie verantwoord is. Ook wordt gekeken naar gezondheid, welzijn en de bijdrage aan de populatie. Er zijn mogelijkheden om via het sperma alsnog DNA-onderzoek te doen. Ook hier geldt dat de beoordeling hiervan maatwerk is en een beoordelingsverzoek moet tijdig (twee maanden van tevoren) worden aangevraagd bij de Raad van Beheer.
GGF
Mogelijk heeft u deze term al eens gehoord. GGF staat voor Gezondheidsgericht Fokbeleid. Met de invoering van de foknormen en de controle daarop bij de afgifte van stambomen werd een eerste handhaafbare ondergrens geïntroduceerd. In de volgende fase moeten de foknormen per ras verder worden uitgebreid en onderbouwd op basis van data, praktijkervaring en ras specifieke inzichten. Ook in deze fase is de rasvereniging verantwoordelijk voor de ontwikkeling en het continu actualiseren van ras specifiek fokbeleid. Op basis hiervan zullen per ras relevante foknormen worden toegevoegd, het gaat dan om de niet geprotocolleerde onderzoeken zoals dna-onderzoek maar ook klinische onderzoeken waarvoor nog geen protocol is vastgesteld.
Ook wordt in deze fase van de verenigingen verwacht dat ze de uiterlijke kenmerken in kaart gaan brengen. Wanneer je als vereniging zicht hebt op de uiterlijke kenmerken, kun je schadelijkheid tijdig signaleren en kan er worden bijgestuurd om te voorkomen dat de kenmerken schade veroorzaken.
Art. 2.6 Wet dieren
De grondslag voor alle hiervoor genoemde wijzigingen kan worden gevonden in deze wet. De wet bevat bepalingen die betrekking hebben op de fokkerij van dieren. Zo is hierin vastgelegd dat regels kunnen worden opgesteld die verbieden dat dieren die beschikken over een bepaalde aandoening of die een uiterlijk kenmerk dat, de gezondheid of het welzijn van het dier of de nakomelingen van het dier kan aantasten voor de fokkerij kunnen worden ingezet.
Daarnaast vinden we hier ook de inspanningsverplichting voor fokkers. Voorafgaand aan het fokken moet de fokker de dieren die hij inzet onderzoeken op de aanwezigheid van aandoeningen die de gezondheid of het welzijn van de dieren of de nakomelingen van die dieren kunnen aantasten. Ik vul hier op aan dat we niet alle honden op alle voorkomende aandoeningen hoeven te onderzoeken, wel moet er onderzoek zijn gedaan naar voor het ras relevante aandoeningen.
Art. 3.4 Besluit houders van dieren
In dit artikel zijn de regels voor het fokken met gezelschapsdieren beschreven. Het is verboden te fokken met gezelschapsdieren op een wijze waarop het welzijn en de gezondheid van het ouderdier of de nakomelingen wordt benadeeld. In ieder geval wordt bij het fokken, bedoeld in het eerste lid, voor zover mogelijk voorkomen dat:
- ernstige erfelijke afwijkingen en ziekten worden doorgegeven aan of kunnen ontstaan bij nakomelingen;
- uiterlijke kenmerken worden doorgegeven aan of kunnen ontstaan bij nakomelingen die schadelijke gevolgen hebben voor welzijn of gezondheid van de dieren;
- ernstige gedragsafwijkingen worden doorgegeven aan of kunnen ontstaan bij nakomelingen;
- voortplanting op onnatuurlijke wijze plaatsvindt;
- het aantal nesten of nakomelingen dat een gezelschapsdier krijgt de gezondheid of het welzijn van dat dier of de nakomelingen benadeelt.
Daarnaast mag een hond binnen een aaneengesloten periode van twaalf maanden ten hoogste één nest krijgen.
Deze laatste regel werd door de RvB al gehandhaafd. De overige regels nog niet. Zo kon het voorkomen dat stambomen werden afgegeven aan pups uit een oudercombinatie met Patella luxatie graat 2, 3 of 4.
De NVWA staat aan de lat voor de handhaving van de Wet dieren en het Besluit houders van dieren. Bepaalde taken zoals de registratie van bedrijfsmatige fokkers en de registratie van het UBN zijn gemandateerd aan de RVO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). Het toezicht op dierenwelzijn regels zijn opgedragen aan de LID (Landelijke Inspectiedienst Dierenwelzijn).
KR Raad van Beheer
Het Basisreglement Welzijn en Gezondheid (BWG) is verwerkt in het Kynologisch Reglement en deze regels hebben betrekking op een ieder die honden met stamboom fokt. In art. VI.23d van het KR vinden we eenzelfde verbodsbepaling als in art. 3.4 Besluit houders van dieren: Het is verboden om met honden te fokken die lijden aan één of meer aandoeningen die de gezondheid en het welzijn van de hond of zijn nakomelingen ernstig in gevaar kan brengen. Overtreding van de wettelijke normen, is dus ook strafbaar gesteld in het KR. En dit zien we dan ook terug in de verschillende uitspraken van het Tuchtcollege van de kynologie. Fokkers die fokten met honden met aandoeningen werden hiervoor bestraft en vaak werd ook de link gelegd met art. 3.4 Besluit houders van dieren.
Niet-leden
De foknormen gelden voor iedereen die stambomen aanvraagt, ongeacht of je lid bent van een rasvereniging. Leden van een rasvereniging hebben daarnaast ook te voldoen aan de regels die het VFR aan hen stelt.
Vragen?
Twijfelt u of komt u er niet helemaal uit, neem dan rechtstreeks contact op met de Raad van Beheer
Melden Gezondheidsproblemen
Een goede monitoring van de gezondheid binnen ons ras begint bij het verzamelen van betrouwbare informatie.
Wij roepen eigenaren en fokkers op om gezondheidsproblemen zorgvuldig te melden. Alleen met voldoende gegevens kunnen we verantwoord en toekomstgericht werken aan ras gezondheid.











